Rommelpot

C : -X-3-2-0-1-0
G : -3-2-0-0-0-1
F : -X-X-3-2-1-1
Dm: -X-0-0-2-3-1

e |-----------3-5-5-5-5-3-1-1-1-0-0-------------------|
B |-1-1-1-1----------------------------3-3-1----------|
G |---------------------------------------------------|
D |---------------------------------------------------|
A |---------------------------------------------------|
E |---------------------------------------------------|

e |-3-3-1-1-0-0------3-3-1-1-1-1-0-0-0-0--------------|
B |----------------3-3--------------------------3-3---|
G |---------------------------------------------------|
D |---------------------------------------------------|
A |---------------------------------------------------|
E |---------------------------------------------------|

e |-----------3-5-5-5-5-3-1-1-1-0-0-0----3------------|
B |-1-1-1-1-------------------------------3----1------|
G |---------------------------------------------------|
D |---------------------------------------------------|
A |---------------------------------------------------|
E |---------------------------------------------------|

 C           G F            G     F        C          G             C
rommelpotterij, rommelpotterij, geef me een centje en ik ga voorbij,
  C                    C      G            F               C           G
‘k heb geen geld om brood te kopen, daarom moet ik met de rommelpot gaan lopen
  C          G   F          G      F            C          Dm     C
rommelpotterij, rommelpotterij, geef me een centje en ik ga voorbij.





========================
Uitleg:
========================


Een rommelpot of foekepot is een oud volksmuziekinstrument dat
gebruikt werd in de Nederlanden.

Het bestaat uit een aardewerken pot met een vlies erover gespannen. (
Een rommelpot is dus een membranofoon.) Door het midden van het vlies
wordt een stokje gestoken en vast bevestigd. Dit stokje is bestreken met hars.
Het stokje wordt in de hand genomen en met een wrijvende beweging in trilling
gebracht. In zekere zin is een rommelpot dus ook een strijkinstrument.
De trilling wordt overgedragen op het vlies. De pot dient als klankkast en
versterkt het geluid. Het resultaat is niet erg welluidend: een soort frroep
geluid, dat als een astmatische hijg beschreven kan worden. Dit geluid wordt
in Nederland gebruikt als ritmische begeleiding bij solozang. Het 'foek' in
de naam 'foekepot' is waarschijnlijk ontstaan als onomatopee op basis van
deze klank.

In sommige streken van Nederland (onder andere op het eiland IJsselmonde
tot eind jaren '50) was het gebruikelijk op Oudjaarsavond met de rommelpot
van deur tot deur te gaan met een liedje zoals:

Rommelpotterij frroep, rommelpotterij frroep
geef me een centje en ik ga voorbij
geef me een appel of een peer
en je ziet me het jaar niet weer. frroep
of, in de Achterhoek:

Foekepotterij, foekepotterij,
geef mien un cent, dan goa ik weer veurbij.
ik heb geen geld um brood te kopen,
deurum mot ik met de poekepotte lopen.
Foekepotterij, foekepotterij,
geef mien un cent dan goa ik weer veurbij.

In het Overijsselse Twente wordt gefoekepot in het stadje Goor op
oudjaarsavond. Daarbij wordt een Nederlandse of Twentse variant van de
Achterhoekse tekst gezongen. Het gebruik wordt gevolgd sedert onheugelijke
tijden, mogelijk ook ter ere van het feest van de H. Sylvester wiens feestdag
dan door de Roomse Kerk gevierd wordt.

Bij het feest van Sint Maarten in november wordt de foekepot ook
door kinderen gebruikt bij een deurenrondgang, met name in Noord-Holland.

In Brabant is de rommelpot ook de naam van een volksdans die met een
rommelpot als begeleiding gedanst wordt.




Carnaval was van oorsprong het feest van Vastenavond dat vanaf de Middeleeuwen
tot ver in de 18de eeuw in ons land werd gevierd. Voor het begin van de
vastenperiode werden de bloemetjes nog eens flink buiten gezet.

De zottenfeesten verdwenen in de loop der tijd, wat bleef was de rommelpotterij
waarbij kinderen langs de deuren gingen en daarbij bedelliedjes zongen.
Daarbij bespeelden ze de rommelpot: een pot met daarover een varkensblaas.
Het rietje wordt op de blaas gebonden en omdat het door de blaas heen en weer werd
bewogen, zorgde het voor een mysterieus, oud aandoend brommend geluid.

In het oosten van het land wordt de rommelpot foekepot genoemd

Carnaval en vastenavond bestaat nog steeds in het Rooms Katholieke Zuiden
(Brabant, Limburg en delen van het zuiden van Gelderland) van Nederland.
De foekespot, zoals die in Limburg wordt genoemd, wordt gevuld met brandend
materiaal (steenkool naar ik meen) en aan een touw rondgeslingerd.
Dit geeft een zoemend geluid en een spectaculair gezicht in het donker.





In Noord-Brabant (Land van Cuijck)  zong men:
Jan het is vastenavond
ik kom niet thuis voor s'avonds
s'avonds in de maneschijn
als vat en moet naar bed toe zijn
dan dansen wij op klompe
simpe sampe sompe
foeke potterij foeke potterij
geef mij een cent dan ga ik voorbij